2/2015
Magda Guziak-Nowak

Wirtualne siniaki

Dodano: 24 luty 2015 r.

To, co wir­tu­alne, wy­daje nam się cza­sem nie do końca praw­dziwe, bez­pieczne, spoko, bo jest tylko w kom­pu­te­rze. Ale cy­ber­prze­moc, choć wir­tu­alna, boli na­prawdę. I za­bija naprawdę.

Zo­baczmy to na przy­kła­dach. Tym smut­niej­szych, że to praw­dziwe hi­sto­rie. Pa­mię­ta­cie 14-letnią dziew­czyny z An­glii, która w ze­szłym roku po­peł­niła sa­mo­bój­stwo? Han­nah szu­kała po­rad ko­sme­tycz­nych, bo miała pro­blemy z cerą. Na Ask.fm wy­lała się na nią fala okrop­nego hejtu. Hej­te­rzy pi­sali, że po­winna umrzeć na raka, po­ciąć się, że jest krową. Na­sto­latka od­pi­sy­wała na ko­men­ta­rze, bro­niła się. W pew­nym mo­men­cie nie wy­trzy­mała. Po­wie­siła się w swoim pokoju.

Drugą hi­sto­rię opo­wiada Magda z liceum:

To było dwa lata temu, cho­dzi­łam wtedy do trze­ciej klasy gim­na­zjum. W bloku obok miesz­kała Iza, moja ró­wie­śniczka, ale nie by­ły­śmy w tej sa­mej kla­sie. Od­kąd pa­mię­tam Iza i Anka były przy­ja­ciół­kami. Pew­nego dnia strasz­nie się po­kłó­ciły i… przy­jaźń znik­nęła. Anka na­ga­dała na Izę ca­łej kla­sie. Była prze­bo­jowa, lu­biana, miała już kilku chło­pa­ków, więc wszyst­kim się wy­da­wało, że jest do­świad­czona. Po­słu­chali jej. Za­częło się od za­cze­pek na ko­ry­ta­rzu i wy­zwisk w stylu: „ty świ­nio”, „masz pysk jak trak­tor”, „je­steś pla­ska jak de­cha”. Usły­szał to któ­ryś na­uczy­ciel i zwró­cił im uwagę, więc prze­nie­śli się do in­ter­netu. Po­tem było już tylko go­rzej. Wy­sy­łali jej wia­do­mo­ści na priv z cham­skimi ko­men­ta­rzami, cza­sem na­wet pi­sali na wallu. Naj­go­rzej za­cho­wy­wała się Anka, jej była przy­ja­ciółka. Stwo­rzyła jej fał­szywy pro­fil i pi­sała do chło­paka, który się Izie bar­dzo po­do­bał. Kiedy sta­nę­łam w jej obro­nie, mnie też się przy­cze­pili. Wy­zy­wali od idiotki i gru­bej krowy. Iza prze­stała jeść. Mó­wiła, że woli nie jeść, bo wtedy my­śli o gło­dzie, a nie o tym strasz­nym upo­ko­rze­niu. Wiem, że miała już my­śli samobójcze…

Hi­sto­ria Magdy i Izy skoń­czyła się do­brze. Dziew­czyny zwró­ciły się z prośbą o po­moc do szkol­nego psy­cho­loga. Ten za­wia­do­mił po­li­cję, dy­rek­cję szkoły, ro­dzi­ców. Magda: „Prze­pro­sili nas, ale co z tego? I tak znisz­czyli nam nerwy i godność…”

To cy­ber­prze­moc

Tra­giczne w skut­kach zja­wi­sko, o któ­rym nie śniło się na­szym bab­ciom i dziad­kom, opi­suje pani Marta Woj­tas, psy­cho­log z Fun­da­cji Dzieci Ni­czyje pra­cu­jący w mło­dzie­żo­wym te­le­fo­nie za­ufa­nia: – Cy­ber­prze­moc to za­cho­wa­nie, które ma na celu skrzyw­dze­nie emo­cjo­nalne dru­giej osoby przy uży­ciu no­wo­cze­snych tech­no­lo­gii, głów­nie in­ter­netu i te­le­fo­nów ko­mór­ko­wych – wyjaśnia.

Jak to wy­gląda w prak­tyce? Cy­ber­prze­moc przy­biera różne formy. Naj­po­pu­lar­niej­sze jest ośmie­sza­nie i ob­ra­ża­nie in­nej osoby po­przez umiesz­cze­nie w in­ter­ne­cie fil­mów i zdjęć bez jej zgody. Ma­te­riały czę­sto przed­sta­wiają ją w ne­ga­tyw­nym świe­tle albo w krę­pu­ją­cej sy­tu­acji (np. pod­czas lek­cji wf-u). Cy­ber­prze­mocą jest też upo­rczywe nę­ka­nie, stra­sze­nie, na­trętne kon­tak­to­wa­nie się z osoba, która so­bie tego nie ży­czy, pi­sa­nie po­ni­ża­ją­cych ko­men­ta­rzy, two­rze­nie ob­ra­ża­ją­cych ko­goś stron in­ter­ne­to­wych i blo­gów, wła­ma­nie się na czy­jeś konto, ale też pod­szy­wa­nie się pod ko­goś in­nego, szcze­gól­nie na por­ta­lach spo­łecz­no­ścio­wych. Za prze­moc uznaje się też wy­klu­cze­nie po­przez two­rze­nie za­mknię­tych spo­łecz­no­ści np. grup na Fa­ce­bo­oku. Ofiara nie tylko nie do­staje za­pro­sze­nia do grona zna­jo­mych, ale wie, że ce­lem ist­nie­nia da­nej grupy, jest jej poniżanie.

Przej­dzie samo? Nie!

Cy­ber­prze­mocy nie można ba­ga­te­li­zo­wać. Marta Woj­tas wspo­mina o ba­da­niach psy­cho­lo­gicz­nych, z któ­rych wy­nika, że zra­nione osoby mogą cier­pieć na de­pre­sję, mieć po­czu­cie utraty sensu ży­cia, a na­wet my­śli sa­mo­bój­cze. Po­wód? – Cy­ber­prze­moc za­biera nam po­czu­cie bez­pie­czeń­stwa i z tego po­wodu może być groź­niej­sza i do­tkliw­sza od prze­mocy fi­zycz­nej – mówi psy­cho­log. – Ta druga czę­sto ma cha­rak­ter in­cy­den­talny, czyli np. chłopcy po­biją się w szkole, ale za ja­kiś czas się prze­pro­szą i, co naj­waż­niej­sze, w domu są bez­pieczni. Na­to­miast kiedy na­sto­la­tek jest ofiarą cy­ber­prze­mocy, ni­gdzie nie czuje się bez­piecz­nie. Za­miesz­czone w in­ter­ne­cie ma­te­riały żyją swoim ży­ciem, mają co­raz szer­szą pu­blikę. I nie­stety, wy­łą­cze­nie kom­pu­tera nie roz­wią­zuje pro­blemu – do­daje pani Marta.

Gdy ob­raź­liwe ma­te­riały za­czy­nają być ko­pio­wane, sprawa wy­myka się spod kon­troli. W pew­nym mo­men­cie „wy­czysz­cze­nie” in­ter­netu z ra­nią­cych tre­ści może być po pro­stu niemożliwe.

Czy falę hejtu można więc za­trzy­mać? Może naj­le­piej by­łoby prze­cze­kać i li­czyć, że sprawa roz­wiąże się sama? Pani Marta Woj­tas za­chęca, aby szu­kać po­mocy. – Mło­dzież krę­puje się mó­wić o swo­ich pro­ble­mach, boi się, że straci zna­jo­mych, a jej re­pu­ta­cja ru­nie. Warto jed­nak pa­mię­tać, że nie jest się od­osob­nio­nym. Po­nad 40 pro­cent zgło­szeń do na­szego te­le­fonu za­ufa­nia po­cho­dzi od ofiar cy­ber­prze­mocy – mówi psycholog.

Ape­lu­jemy!

Por­tale spo­łecz­no­ściowe są wiel­kim do­bro­dziej­stwem. Mo­żemy się spraw­nie i ta­nio ko­mu­ni­ko­wać, po­zna­wać no­wych lu­dzi i… re­ago­wać! W grud­niu 13-letnia Oli­wia na­pi­sała na swoim Asku: „Co u mnie? Spoko. Po­mi­ja­jąc to, że jest fa­tal­nie, ma­sa­krycz­nie, nic mi nie wy­cho­dzi i ta­kie tam pier­doły. Cza­sem so­bie nie ra­dzę, w su­mie ostat­nio co­raz czę­ściej. Tak wła­śnie, nad­szedł ko­lejny dzień, w któ­rym mam ochotę się za­bić. Tak po pro­stu. Ta cała szopka z uda­wa­niem szczę­śli­wej wy­cho­dziła mi zna­ko­mi­cie. Nie umiem już dłu­żej ukry­wać faktu, że jest źle. Wiesz, co naj­moc­niej boli? To, że wszy­scy tak bar­dzo in­te­re­sują się moim ży­ciem. Ob­ra­biają mnie po ko­lei, nie wie­dząc jak bar­dzo mnie to boli. Nie umiem im się prze­ciw­sta­wić. Cza­sem czuję się tak bez­radna, że sia­dam na łóżku, bez sensu pa­trząc na ścianę, a po po­licz­kach spływa mi mi­lion sło­nych i peł­nych bólu łez. Może kie­dyś tra­fisz na moje wpisy i po­my­ślisz, że uża­lam się nad sobą, ale ja po pro­stu nie chcę trzy­mać wszyst­kiego w so­bie. No więc, ogól­nie jest spoko. Tylko wziąć garść ta­ble­tek na­sen­nych i za­snąć na wieki”.

Pod wpi­sem Ol­wii nie było żad­nego ko­men­ta­rza, który do­dałby jej otu­chy, ani jed­nego cie­płego słowa. Za­miast wspar­cia, do­stała za swój wpis po twa­rzy od ob­ser­wu­ją­cych ją „zna­jo­mych”. Wiem, jak ta hi­sto­ria mo­gła się skoń­czyć i wiem, że Oli­wii nie można zo­sta­wić sa­mej. Że trzeba się temu sprze­ci­wić, re­ago­wać, szu­kać po­mocy u ro­dzi­ców, wy­cho­waw­ców, psy­cho­loga, cza­sem na­wet na policji.

A ty? Co zro­bisz, gdy bę­dziesz świad­kiem cyberprzemocy?

Reklama

Dodaj nową odpowiedź

Image CAPTCHA
Sklep

Polecamy

Z serii ilustrowanych książek zawierających małe opowieści oraz refleksje i sentencje....

13,90 zł

Książeczka ta zawiera małe historyjki i kilka myśli, maleńkich pigułek mądrości duchowej...

13,90 zł

Dzieje św. Jana Bosko w pigułce ‒ tak można opisać tę bardzo syntetyczną biografię...

24,90 zł

Zbiór 133 ćwiczeń teatralnych, które w wielu sytuacjach mogą służyć także jako ćwiczenia...

10,90 zł

Kolorowanka o Eucharystii, która wyjaśnia Mszę Świętą, odwołując się do codziennego życia...

9,90 zł

Mocne świadectwo Katarzyny ukazuje, jak łatwo człowiek może oderwać się od Boga, licząc...

23,00 zł

św. Jan Bosko

Nowe, przeredagowane wydanie książki "Spełniony sen" w twardej oprawie.

21,80 zł

Albumowe wydanie biografii św. Jana Bosko zawierające zdjęcia archiwalne Świętego. Po...

18,90 zł

Słówka na dobranoc są tradycją wybitnie salezjańską. Ostatnio przełożony generalny...

13,20 zł

Biografia św. Jana Bosko, ukazująca postać wielkiego wychowawcy i pedagoga jako...

10,88 zł

Napisano kiedyś, że mówienie o życiu księdza Bosko bez wspominania jego snów, to jak...

24 zł

Ksiądz Bosko na polecenie papieża Piusa IX, spisał dzieje pierwszych 40 lat swego życia....

11,88 zł

książka

Na książeczkę tę składają się małe opowieści oraz kilka refleksji. Jest to coś w rodzaju...

11,80 zł

„Wspomnienia Oratorium” św. Jana Bosko są jedną z najbardziej osobistych, być może...

25,00 zł

Z serii ilustrowanych książek zawierających małe opowieści oraz refleksje i sentencje....

13,90 zł

Powieść dla wszystkich tych, którzy nie stracili jeszcze wiary w uzdrawiającą moc miłości...

7,00 zł

Ta książka spokojnie idzie pod prąd, sugerując proste i dostępne dla wszystkich sposoby...

18,00 zł

W książce "Bohaterska Piątka", którą ponownie oddajemy w ręce czytelników, ks. Leon...

19,90 zł

opowiadania dla ducha

Z serii ilustrowanych książek zawierających małe opowieści oraz refleksje i sentencje....

13,90 zł

Z serii ilustrowanych książek zawierających małe opowieści oraz refleksje i sentencje....

11,80 zł

Książeczka zawiera krótkie opowiadania dla ducha i kilka myśli - maleńkie pigułki...

11,80 zł

Kolejna pozycja z serii ilustrowanych książek autorstwa B. Ferrero, zawierająca małe...

11,80 zł

Książeczka zawiera krótkie opowiadania dla ducha i kilka myśli - maleńkie pigułki...

11,80 zł

Ta książka spokojnie idzie pod prąd, sugerując proste i dostępne dla wszystkich sposoby...

18,00 zł

Nikodem - ciuchy dla wiary

Mojżesz koszulka męska. Projekt inspirowany fragmentem Księgi Wyjścia. "Mojżesz wyciągnął...

55 zł

Nasz fartuch to absolutny "must have" w kuchni każdej porządnej i nieporządnej pani domu...

65,00 zł

Koło rybackie to projekt inspirowany słowami Ewangelii wg. św. Mateusza. Chrystus...

55 zł

Koszulka inspirowana uzdrowieniem niewidomych pod Jerychem. Jezus dotknął ich oczu, a...

59,00 zł

Ciemna dolina - koszulka damska. Koszulka inspirowana fragmentem Psalmu 23. Trudno szukać...

55 zł

Koło rybackie - torba. Projekt inspirowany słowami Ewangelii wg. św. Mateusza. Chrystus...

25 zł